"Kredit bataqlığı"nda bankla "evlənən" vətəndaşın taleyi... - Problemli kreditlərin məbləği yalnız artır
Bu gün, 00:04

Ölkədə problemli kreditlərin məbləği ilin əvvəlinə nisbətən 7 faizə qədər artıb. Azərbaycanda vaxtı keçmiş kreditlərin ümumi məbləğinin 480 milyona çatdığı bildirilir. Hərçənd, göstərici bir az mübahisəli görünür. Böyük ehtimalla gecikmələrin həcmi daha böyükdür. Sadəcə, banklar vəziyyətdən çıxmaq naminə vaxtı keçmiş kreditlər üçün yeni cədvəllər tərtib edirlər.
Bizimyol.info xəbər verir ki, problemli kreditlərin məbləği xüsusilə ilin ilk üç ayında artıb. Keçən illə müqayisə edəndə mənzərə lap bu qədər boz görünmür. Çünki son bir ildə artım 2,3 faiz olub. Amma ilin əvvəlindən vəziyyətin mürəkkəbləşdiyi müşahidə edilir.
Bir neçə il əvvəl problemli kreditlərin həcmi o qədər böyümüşdü ki, buna rəsmi səviyyədə müdaxiləyə ehtiyac yaranmışdı. Sanki onda daha çox statistik göstəricilərə müdaxilə olundu. Hətta açıqlama verildi ki, məbləğ azalıb. Halbuki banklar ayrı-ayrılıqda başqa söz deyirdi. Maliyyə təşkilatlarının açıqlamaları vaxtı keçmiş kreditlərin məbləğinin daha böyük olduğunu ortaya qoyurdu.
Ölkədə istehlak kreditlərinin çoxluğu birbaşa sosial-iqtisadi amillərlə bağlıdır. İnsanlar ən kiçik problemlərin də öhdəsindən gələ bilmirlər. Yəqin ki, ölkələrin əksəri üçün kreditlə evlənmək anlayışı yaddır. Bizdə isə bir çox hallarda ailənin təməli də ciddi borcla qoyulur. Çünki insanların yığım imkanları məhduddur. Məvaciblərin, real gəlirlərin aşağı olması özünü göstərməyə bilməz.
Kredit məsələsi, ümumiyyətlə, müştəri-bank münasibətləri xeyli mürəkkəbləşib. Sabit qazancın olmaması, iş yerlərinin etibarsızlığı, dayanıqlılıqdan uzaqlığı mütləq ortaya problem çıxarır. Müştərilərin əksəri gecikmə ilə üz-üzə qalır. Bunun nəticəsidir ki, kredit hekayəsini davam etdirmək olmur. Yəni müştəri ikinci, üçüncü kreditlər barədə düşünə bilmir.
Bankların kredit faizlərini yüksək saxlaması prosesi ləngidən amildir. Maliyyə təşkilatları sonradan çıxış yolunu yalnız müştəri üçün vaxtı uzatmaqda görür. Belədə kredit hekayəsi saqqız kimi uzanır, heç qurtarmaq bilmir.
Görün devalvasiya olsa, nə baş verəcək! İnsanların maliyyə durumu iflic olacaq. Problemli kreditlərin məbləği isə son illərin ən yüksək həddinə çatacaq. Belə proqnoz vermək xoş olmasa da, hadisələr həmin tərəfə yön alıb.